Top 5 regionów dla instalacji solarnych

Top 5 regionów dla instalacji solarnych

Energia słoneczna rośnie w szybkim tempie, a globalne instalacje osiągają poziom 600 GW w 2024 r., a Wzrost 33% od 2023 roku. Wzrost ten spowodował, że energia słoneczna 7% globalnej energii elektrycznejniemal podwoiła się w ciągu trzech lat. Oto krótkie spojrzenie na najważniejsze regiony napędzające tę ekspansję:

  • Chiny: Prowadzi z 1,080 GW zainstalowany do maja 2025 r., dodając 277 GW w samym 2024 r. - więcej niż reszta świata razem wzięta. Silne polityki rządowe, takie jak ustawa o energii odnawialnej i plany pięcioletnie, napędzają ten wzrost.
  • Stany Zjednoczone: Przekroczony 200 GW w 2024 r., przy czym energia słoneczna 11% mocy elektrycznej. Federalne ulgi podatkowe i zachęty na poziomie stanowym napędzają instalacje, chociaż ograniczenia sieci i wyższe koszty pozostają wyzwaniami.
  • Indie: Osiągnięty 116,25 GW do czerwca 2025 r., a docelowo 280 GW do 2030 r.. Dotacje, takie jak PM Surya Ghar i inicjatywy parków słonecznych, zwiększają adopcję, ale finansowanie i nabywanie gruntów stanowią przeszkody.
  • Brazylia: Osiągnięto 55 GW do marca 2025 r., podwajając moc w ostatnich latach. Polityka pomiarów netto i zachęty podatkowe wspierają wzrost, ale złożoność przepisów i kwestie związane z siecią tworzą bariery.
  • Niemcy: Hit 105 GW do kwietnia 2025 r., pomimo niższego poziomu nasłonecznienia. Taryfy gwarantowane i zerowy podatek VAT na systemy solarne napędzają instalacje, choć stabilność sieci i konkurencja z importem budzą ciągłe obawy.

Rozwój każdego regionu jest kształtowany przez lokalną politykę, warunki ekonomiczne i postęp technologiczny. Podczas gdy wyzwania, takie jak integracja sieci, finansowanie i przeszkody regulacyjne, utrzymują się, narzędzia takie jak platformy oparte na sztucznej inteligencji pomagają firmom optymalizować projekty solarne i obniżać koszty na całym świecie.


Szybkie porównanie:

RegionMoc zainstalowana (2025 r.)Kluczowe zasadyGłówne wyzwania
Chiny~1 080 GWUstawa o energii odnawialnej, plany pięcioletnieWąskie gardła w sieci, napięcia handlowe
USA.200+ GWFederalne ulgi podatkowe, ustawa o redukcji inflacjiWysokie koszty, ograniczenia sieci
Indie116,25 GWDotacje PM Surya Ghar, programy parków słonecznychFinansowanie, nabywanie gruntów
Brazylia55 GWPomiary netto, zachęty podatkoweZłożoność przepisów, kwestie sieciowe
Niemcy105 GWTaryfy gwarantowane, zerowy VAT na systemy solarneStabilność sieci, konkurencja importowa

Regiony te podkreślają, w jaki sposób polityka i innowacje kształtują rynek energii słonecznej na całym świecie.

1. Chiny

Chiny mocno ugruntowały swoją pozycję jako światowy lider w dziedzinie energii słonecznej, wyprzedzając inne kraje dzięki niezrównanemu wzrostowi i skali. Niegdyś głównie potęga produkcyjna, kraj ten przekształcił się w największy rynek energii słonecznej na świecie, wyznaczając standardy, którym inni z trudem dorównują.

Zainstalowana moc (GW)

W maju 2025 r. moc słoneczna w Chinach osiągnęła przełomowy poziom, przekraczając 1 TW (1,000 GW) po raz pierwszy. Pod koniec tego miesiąca całkowita pojemność osiągnęła 1,080 GW, co oznacza imponujący 56,9% wzrost rok do roku.

Liczby opowiadają niezwykłą historię. Tylko w 2024 r. Chiny dodały 277 GW nowych mocy słonecznych - stanowiło to 15% globalnej skumulowanej mocy zainstalowanej energii słonecznej. Zadziwiające jest to, że w ciągu jednego roku liczba ta przekroczyła łączną liczbę instalacji na całym świecie, reprezentując 55% globalnego instalacje solarne za ten rok.

Aby spojrzeć na to z innej perspektywy, roczne przyrosty mocy produkcyjnych w Chinach wzrosły ponad trzykrotnie w ciągu zaledwie dwóch lat, skacząc z poziomu 87 GW w 2022 r. do 277 GW w 2024 r.. Na początku 2025 r. odnotowano jeszcze gwałtowniejszy wzrost, z 92,92 GW w samym maju, co pokazuje gwałtowne przyspieszenie wzrostu. Wzrost ten doprowadził również do rekordowego 96 TWh produkcji energii słonecznej w kwietniu 2025 roku.

Polityka i wsparcie motywacyjne

Sukces chińskiej energetyki słonecznej jest głęboko zakorzeniony w dziesięcioleciach inicjatyw wspieranych przez rząd. The Ustawa o energii odnawialnej z 2005 r. położyła podwaliny, ustanawiając ambitne cele w zakresie energii odnawialnej, oferując wsparcie finansowe i zobowiązując operatorów sieci do przyłączania projektów energii odnawialnej.

The 14. plan pięcioletni jeszcze bardziej wzmocniła te wysiłki, dążąc do 20% energia niekopalna w zużyciu energii pierwotnej do 2025 roku. Dodatkowo, zobowiązanie prezydenta Xi Jinpinga do zainstalowania co najmniej 1 200 GW mocy elektrowni wiatrowych i słonecznych podkreśla długoterminowe zaangażowanie w przywództwo w zakresie energii odnawialnej.

Kilka kluczowych polityk przyczyniło się do tego wzrostu:

  • Zobowiązania dotyczące zużycia energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych: Operatorzy sieci i duzi użytkownicy energii elektrycznej muszą przestrzegać minimalnych kwot zakupu energii odnawialnej.
  • Prowincjonalne aukcje odnawialnych źródeł energii: Przyznają one 20-letnie kontrakty energetyczne udanym projektom, zapewniając długoterminową stabilność przychodów.
  • Wymagania SASAC: Centralne przedsiębiorstwa państwowe muszą osiągnąć co najmniej 50% mocy energii odnawialnej do 2025 r..
  • Zachęty podatkowe: Firmy inwestujące w zatwierdzone projekty odnawialnych źródeł energii w określonych strefach mogą skorzystać z ulg w podatku dochodowym od osób prawnych w wysokości do 15%.

Tempo wzrostu rynku

Wzrost chińskiego rynku energii słonecznej konsekwentnie wyprzedza światowe trendy. W 2023 r. w kraju tym zainstalowano 55% więcej mocy słonecznej w porównaniu z rokiem poprzednim, podczas gdy kraje G7 odnotowały tylko 12% wzrost a reszta świata zdołała jedynie 5.9%.

Do końca 2024 r. łączna liczba instalacji w Chinach wzrosła o 45.2%osiągając 887 GW. Dominowała energia słoneczna na skalę przemysłową, odpowiadając za 880 GW, podczas gdy rozproszona energia słoneczna również odegrała znaczącą rolę, w tym 21 GW w systemach dachowych dla gospodarstw domowych.

Rola Chin jako globalnego dostawcy jest równie imponująca. Eksport ogniw słonecznych wzrósł o ponad 40%podczas gdy eksport modułów wzrósł o 15%, umacniając podwójną pozycję kraju zarówno jako wiodącego rynku, jak i czołowego dostawcy.

Wyzwania i bariery

Pomimo swojej dominacji, ekspansja energii słonecznej w Chinach napotyka kilka przeszkód. Głównym problemem jest absorpcja pojemności - Gwałtowny wzrost liczby instalacji solarnych obciąża infrastrukturę sieciową, prowadząc do potencjalnych wąskich gardeł w dystrybucji energii elektrycznej.

"Po stronie podaży, wraz ze wzrostem barier finansowych i pojawieniem się wąskich gardeł technologicznych, sektor wkracza w okres intensywnej konkurencji, a firmy mogą stanąć w obliczu większej konkurencji i potencjalnego wyjścia z rynku", wyjaśnia Tan Youru, analityk ds. energii słonecznej w BloombergNEF.

Napięcia w handlu międzynarodowym również stanowią wyzwanie. Bariery handlowe z kluczowymi rynkami, takimi jak Stany Zjednoczone, Korea i Niemcy, komplikują strategie eksportowe.

"Mając wyraźną przewagę w chińskich produktach i technologiach solarnych, musimy proaktywnie stawić czoła wyzwaniom w handlu międzynarodowym i współpracować, aby pokonać tarcia handlowe", podkreśla Cao Renxian, prezes Sungrow Power Supply.

Dodatkowo, obawy dotyczące środowiska dodają złożoności. Raport z 2014 roku ujawnił, że 16% chińskich glebw tym 19% gruntów rolnychzostały zanieczyszczone z powodu działalności przemysłowej, co rodzi pytania o zrównoważone wykorzystanie gruntów pod projekty solarne.

Słabe punkty łańcucha dostaw są kolejnym problemem. Delikatny charakter materiałów fotowoltaicznych sprawia, że transport i obsługa są trudne, a rosnący globalny popyt może prowadzić do niedoborów. Tymczasem konkurencja z regionów takich jak Azja Południowo-Wschodnia, Europa i Stany Zjednoczone zagraża przewadze kosztowej Chin.

Na rynku krajowym firmy stają w obliczu rosnącej konkurencji i zmian regulacyjnych, odchodząc od taryf gwarantowanych na rzecz mechanizmów rynkowych. Transformacja ta wymaga większej wydajności i zdolności adaptacyjnych w celu utrzymania rentowności.

Niezwykły postęp Chin w dziedzinie energii słonecznej stanowi podstawę do zbadania, jak inne regiony radzą sobie z własną energią słoneczną.

2. Stany Zjednoczone

Stany Zjednoczone utrzymują swoją pozycję jako drugi co do wielkości rynek energii słonecznej na świeciedzięki silnemu wsparciu federalnemu i szeregowi inicjatyw na szczeblu stanowym. Wysiłki te napędzają wzrost w sektorach energetyki słonecznej na skalę mieszkalną, komercyjną i użytkową.

Zainstalowana moc (GW)

W czerwcu 2024 r. Stany Zjednoczone przekroczyły poziom 200 GW zainstalowanej mocy słonecznejz rekordowym 30 GW energii słonecznej na skalę użytkową dodanych w tym roku - co stanowi 61% całkowitej mocy dodanej. Tylko w pierwszym kwartale 2025 r, 10,8 GWdc została zainstalowana, a energia słoneczna stanowiła 69% wszystkich nowych mocy wytwórczych energii elektrycznej w tym okresie.

Patrząc w przyszłość, Energy Information Administration prognozuje 32,5 GW nowej mocy słonecznej na skalę przemysłową w 2025 roku. Energia słoneczna przyczynia się obecnie do 11% krajowej mocy wytwórczej energii elektrycznejna podstawie danych Federalnej Komisji Regulacji Energetyki do kwietnia 2025 r.

W ujęciu regionalnym, Teksas stał się liderem w I kwartale 2025 r., dodając 2,7 GWdc mocy słonecznej - 92% więcej niż Floryda, drugi stan w rankingu. Liczby te podkreślają wpływ wspierającej polityki napędzającej wzrost sektora.

Polityka i wsparcie motywacyjne

Polityka federalna odegrała kluczową rolę w ekspansji energii słonecznej w Stanach Zjednoczonych. Inwestycyjna ulga podatkowa (ITC)wprowadzony w 2006 roku, był przełomem, pomagając branży solarnej rozwijać się o ponad 200 razy swój pierwotny rozmiar. W ciągu ostatniej dekady ITC doprowadziła do 33% średni roczny wzrost w mieszkaniowych i komercyjnych instalacjach solarnych.

"ITC okazał się jednym z najważniejszych mechanizmów polityki federalnej zachęcających do czystej energii w Stanach Zjednoczonych... Długoterminowa stabilność tej polityki federalnej pozwoliła firmom na dalsze obniżanie kosztów. ITC jest wyraźnym sukcesem polityki - takim, który zaowocował silniejszą i czystszą gospodarką", mówi Solar Energy Industries Association.

Obecnie ustawiony na 30%ITC - obok przełomowych aktów prawnych, takich jak Ustawa o redukcji inflacji oraz Ustawa o inwestycjach infrastrukturalnych i miejscach pracy - znacznie obniżyła koszty. Na przykład właściciele domów oszczędzają średnio $9,000 na instalacjach solarnych.

Programy na szczeblu państwowym dodają kolejną warstwę wsparcia. Na przykład, Kalifornijski program zachęt do samodzielnego wytwarzania energii (SGIP) oferuje rabaty na baterie słoneczne, Nowy Jork zapewnia 25% ulga podatkowa (do $5,000) dla głównych rezydencji, oraz Program rabatowy Solar + Storage w stanie Oregon oferuje do $5,000 na panele słoneczne oraz $2,500 na bateriez dodatkowymi korzyściami dla gospodarstw domowych o niskich i średnich dochodach.

Tempo wzrostu rynku

Amerykański rynek energii słonecznej wykazuje imponujący wzrost. W 2023 r. ponad 40 GW nowej mocy słonecznej został dodany, a następnie 11,8 GW w pierwszej połowie 2024 roku. Produkcja również nabiera tempa, z 11 GW mocy produkcyjnej modułów wprowadzony w pierwszych sześciu miesiącach 2024 roku.

W pierwszym kwartale 2025 r. dodatkowe 8,6 GW mocy produkcyjnej modułów słonecznych pojawił się online, zwiększając łączną liczbę w kraju do 51 GW. Jednak produkcja krajowa wciąż pozostaje w tyle za popytem na instalacje, tworząc lukę w łańcuchu dostaw.

Prognozy sugerują, że Stany Zjednoczone dodadzą prawie 43 GWdc rocznie do 2030 r., choć oczekuje się, że stopy wzrostu spadną o ok. 2% rocznie w tym okresie.

Wyzwania i bariery

Pomimo szybkiego wzrostu, amerykański przemysł solarny napotyka na kilka przeszkód. Ograniczenia przepustowości sieci i długie kolejki połączeń międzysieciowych są jednymi z największych wyzwań. Aktywna przepustowość w obecnych kolejkach połączeń międzysieciowych wynosi podwojenie rozmiaru wszystkich istniejących elektrowni w USAprojekty związane z energią odnawialną stanowią ponad 95% kolejki. Aby sprostać przyszłemu zapotrzebowaniu, sieć przesyłowa musiałaby zostać rozbudowana aż o 57% do 2035 r..

Różnice w kosztach również stanowią wyzwanie. W 2024 r. panele słoneczne wyprodukowane w USA będą kosztować 31 centów za watw porównaniu do 11 centów za wat za importowane panele - nawet po wprowadzeniu ceł. Dodatkowo, koszty instalacji w USA wynoszą ok. dwa razy wyższy jako średnia globalna.

"Energia słoneczna była pierwszą branżą, która została dotknięta polityką taryfową tej administracji, a teraz odczuwamy skutki, przed którymi ostrzegaliśmy dwa lata temu. Te surowe dane powinny być podstawą do zniesienia szkodliwych ceł i umożliwienia energii słonecznej uczciwego konkurowania i dalszego tworzenia miejsc pracy dla Amerykanów", wyjaśnia Abigail Ross Hopper, prezes i dyrektor generalny Solar Energy Industries Association.

Opozycja społeczna i polityczna rośnie. W 2024 r. zakazy czystej energii zostały wprowadzone w 15% hrabstw USA, a Wzrost 110% w porównaniu z rokiem poprzednim. Lokalny opór wobec projektów związanych z energią odnawialną stał się istotną barierą.

Kwestie kapitałowe również się utrzymują. Tylko 31% użytkowników energii słonecznej w gospodarstwach domowych zarabiają mniej niż wynosi mediana dochodu na danym obszarze. Gospodarstwa domowe o niskich dochodach napotykają przeszkody, takie jak ograniczone zasoby finansowe, brak informacji i wyzwania w dostępie do programów solarnych.

Sprawę dodatkowo komplikują rosnące koszty. Ceny umów zakupu energii słonecznej (PPA) wzrosły o 10,4% rok do rokuPodczas gdy wysokie stopy procentowe i utrzymujące się zakłócenia w łańcuchu dostaw nadal wpływają na harmonogramy i ekonomikę projektów.

3. Indie

Indyjski sektor energii słonecznej rozwija się skokowo, napędzany odważną polityką rządu i dużymi inwestycjami w infrastrukturę. Postęp ten sprawił, że kraj ten stał się jednym z głównych graczy na globalnej mapie energii odnawialnej. Rezultaty? Rekordowe przyrosty mocy i szybko rozwijający się rynek.

Zainstalowana moc (GW)

Na dzień 30 czerwca 2025 r. moc zainstalowana energii słonecznej w Indiach osiągnęła imponujące 116,25 GW, co stanowi ogromny skok z zaledwie 2,8 GW w 2014 roku. Wzrost ten wynika z połączenia naziemnych elektrowni słonecznych, systemów dachowych podłączonych do sieci i instalacji poza siecią. W okresie od stycznia do kwietnia 2025 r. produkcja energii słonecznej wzrosła o 32,4% w porównaniu z tym samym okresem w poprzednim roku, a farmy słoneczne wyprodukowały rekordowe 57,8 terawatogodzin (TWh) energii elektrycznej. Tylko w marcu i kwietniu 2025 r. udział energii słonecznej w koszyku energetycznym wyniósł 10%. Patrząc w przyszłość, Indie stawiają sobie wysoki cel, jakim jest 280 GW mocy słonecznej do 2030 r., w ramach szerszego celu w zakresie energii odnawialnej wynoszącego 450 GW.

Polityka i wsparcie motywacyjne

Boom na energię słoneczną w Indiach nie jest przypadkowy - jest wspierany przez szereg polityk rządowych i zachęt finansowych. W styczniu 2024 r. premier Narendra Modi wprowadził program PM Suryodaya Yojana, przemianowany później na PM Surya Ghar: Muft Bijli Yojana, która została oficjalnie uruchomiona 13 lutego 2024 roku. W ramach tego flagowego programu przeznaczono 75 021 crore rupii na instalację paneli słonecznych w milionach domów. Oferuje on dotacje w wysokości 30 000 rupii za kW dla projektów o mocy poniżej 2 kW oraz stałą dotację w wysokości 78 000 rupii dla większych projektów o mocy powyżej 3 kW. Zachęty te umożliwiają gospodarstwom domowym otrzymywanie do 300 jednostek darmowej energii elektrycznej każdego miesiąca i uzyskanie rocznego dochodu w wysokości od 17 000 do 18 000 rupii poprzez sprzedaż nadwyżek energii elektrycznej.

Kolejną kluczową inicjatywą jest program Development of Solar Parks and Ultra Mega Solar Power Projects, mający na celu dodanie 40 GW mocy PV do roku podatkowego 2026. W ramach tego programu każdy MW mocy kwalifikuje się do dotacji w wysokości 2 mln Rs lub 30% kosztów projektu, w zależności od tego, która z tych kwot jest niższa. Ponadto program PM-KUSUM, z budżetem w wysokości 344,2 mld rupii, koncentruje się na wdrożeniu 34,8 GW mocy słonecznej z korzyścią dla sektora rolnego. Aby pobudzić produkcję krajową, w ramach programu Production Linked Incentive (PLI) przydzielono 240 mld rupii w dwóch fazach, przyznając 39 600 MW mocy produkcyjnej w ramach Transzy II. Inicjatywy te odegrały kluczową rolę w rozwoju indyjskiego rynku energii słonecznej.

Tempo wzrostu rynku

W ciągu ostatniej dekady, dzięki silnemu wsparciu politycznemu, moc instalacji fotowoltaicznych w Indiach rosła w niezwykłym tempie. Do końca 2024 r. skumulowana moc fotowoltaiczna w kraju osiągnęła 97,9 GW, przy czym tylko w tym roku dodano 24,5 GW - ponad dwukrotnie więcej niż w 2023 r. Energia słoneczna stanowiła 70% całkowitej mocy energii odnawialnej dodanej w 2024 roku. W tym samym roku Indie ogłosiły rekordowe 73 GW przetargów na energię odnawialną na skalę użytkową i przekroczyły kamień milowy 200 GW całkowitej mocy energii odnawialnej do października. Prognozy sugerują, że liczba ta może wzrosnąć do około 170 GW do marca 2025 roku. Oczekuje się, że do 2030 r. energia słoneczna zaspokoi 30% krajowego zapotrzebowania na energię elektryczną.

Wyzwania i bariery

Pomimo niezwykłych postępów, indyjski sektor energii słonecznej stoi przed kilkoma wyzwaniami, które mogą spowolnić jego dynamikę. Spośród 73 GW przetargów na energię odnawialną na skalę użytkową ogłoszonych w 2024 r., około 8,5 GW nie zostało objętych subskrypcją, a 38,3 GW mocy zostało anulowanych w latach 2020-2024 - około 19% całości.

"Opóźnienia w realizacji projektów stanowią poważne wyzwanie dla indyjskiego celu w zakresie energii odnawialnej do 2030 roku", mówi Ashita Srivastava, starszy pracownik naukowy w JMK Research.

Duże uzależnienie Indii od importu z Chin - odpowiedzialnego za 80% globalnego łańcucha dostaw energii słonecznej - sprawia, że kraj ten jest podatny na wahania cen i napięcia geopolityczne. Inne przeszkody obejmują wąskie gardła łańcucha dostaw, kwestie integracji sieci i wyzwania związane z nabywaniem gruntów. Na przeszkodzie stoją również bariery finansowe, w tym wysokie koszty początkowe i zadłużone DISCOM (spółki dystrybucyjne), które niechętnie podpisują długoterminowe umowy zakupu energii (PPA), co utrudnia przyciągnięcie inwestorów.

Wykorzystanie energii słonecznej na dachach ma swój własny zestaw przeszkód, w tym niską świadomość społeczną, trudności z finansowaniem i przeszkody regulacyjne. Rząd zamierzał wdrożyć 40 GW mocy paneli słonecznych na dachach do 2022 r., ale nie udało mu się to, osiągając zaledwie 7,7 GW do czerwca 2021 r. Ponadto niedobór wody w niektórych regionach komplikuje konserwację paneli słonecznych, ponieważ wymagania dotyczące czyszczenia często kolidują z innymi krytycznymi potrzebami wodnymi na tych obszarach.

4. Brazylia

Brazylia przekształciła swój sektor energetyczny, stając się liderem w dziedzinie energii słonecznej w Ameryce Łacińskiej. Dzięki obfitemu nasłonecznieniu i wspierającym środkom rządowym, kraj ten szybko stał się jednym z najszybciej rozwijających się rynków energii słonecznej na świecie.

Zainstalowana moc (GW)

Do marca 2025 r. moc elektrowni słonecznych w Brazylii osiągnęła imponujący poziom 55 GW, co oznacza ponad dwukrotny wzrost instalacji fotowoltaicznych w ciągu zaledwie kilku lat. Energia słoneczna stanowi obecnie około 21,9% krajowej macierzy energii elektrycznej od lutego 2025 r.

Brazylijska infrastruktura solarna dzieli się na dwa kluczowe segmenty. Generacja rozproszona zapewnia 37,4 GW, rozłożone na ponad 2 miliony systemów w całym kraju, podczas gdy farmy słoneczne na skalę użytkową dodają kolejne 17,6 GW. To zdecentralizowane podejście okazało się bardzo skuteczne, a instalacje solarne są obecne w 99,75% brazylijskich gmin.

Tylko w 2024 r. zainstalowano około 650 000 nowych systemów solarnych, z których skorzystało 844 000 konsumentów i które dodały 7,1 GW do sieci. Prognozy sugerują, że moc fotowoltaiczna Brazylii może wzrosnąć do poziomu od 90 GW do 108 GW do 2029 r., utrzymując kraj w czołówce rozwoju energii odnawialnej w regionie.

Ten niezwykły wzrost jest wspierany przez połączenie silnej polityki i zachęt finansowych.

Polityka i wsparcie motywacyjne

Sukces brazylijskiej energetyki słonecznej nie jest dziełem przypadku - jest on wynikiem dobrze zaprojektowanej polityki rządowej i programów finansowych mających na celu zachęcanie do adopcji. Zwolnienia podatkowe, dostępne linie kredytowe i inicjatywy takie jak integracja systemów solarnych z programem mieszkaniowym "Minha Casa, Minha Vida" sprawiły, że energia słoneczna stała się bardziej przystępna cenowo dla gospodarstw domowych.

Jedną z wyróżniających się polityk są brazylijskie przepisy dotyczące pomiaru netto, które gwarantują kredyty na stawki detaliczne do 2045 r. dla systemów zainstalowanych do stycznia 2023 r. Ta długoterminowa stabilność dała zarówno właścicielom domów, jak i inwestorom zaufanie do energii słonecznej. Dodatkowo, obniżone cła importowe na krytyczne komponenty, takie jak moduły słoneczne i falowniki, pomogły obniżyć koszty systemu.

Publiczny pożyczkodawca BNDES odegrał kluczową rolę, finansując około 70% projektów energii odnawialnej od 2000 roku. W przypadku deweloperów działających na dużą skalę rządowe aukcje energii słonecznej oferują konkurencyjne stawki, dzięki czemu projekty na skalę użytkową są opłacalne finansowo. Na przykład w 2022 r. aukcje federalne zapewniły kontrakty fotowoltaiczne na poziomie $32,20 za MWh, co stanowi znaczny spadek w porównaniu z $86,70 za MWh w 2014 r. Rośnie również liczba umów zakupu energii zawieranych przez firmy, a projekty takie jak Gameleira o mocy 190 MWp w stanie Ceará firmy Canadian Solar zabezpieczają 20-letnie kontrakty po cenie $22 za MWh. Od 2012 r. sektor ten przyciągnął ponad 90 mld R$ (17,2 mld USD) inwestycji, co podkreśla jego wpływ na gospodarkę.

Polityka ta położyła podwaliny pod dalszy rozwój rynku energii słonecznej.

Tempo wzrostu rynku

Brazylijski rynek energii słonecznej nie wykazuje oznak spowolnienia. W 2024 r. energia wiatrowa i słoneczna łącznie dostarczały 24% energii elektrycznej w kraju, przy czym sama energia słoneczna odpowiadała za około 13%. Oczekuje się, że do 2025 r. udział energii słonecznej wzrośnie do około 18%. Przewiduje się, że w latach 2024-2029 rynek wzrośnie o 7,29 mld USD, przy złożonej rocznej stopie wzrostu wynoszącej 13,7%. Ta szybka ekspansja sprawiła, że Brazylia znalazła się na 6. miejscu na świecie pod względem zainstalowanej mocy słonecznej. Wzrost był szczególnie silny w przypadku rozproszonego wytwarzania energii, ponieważ użytkownicy indywidualni i komercyjni dążą do niezależności energetycznej i oszczędności kosztów.

Wyzwania i bariery

Pomimo swoich osiągnięć, brazylijski rynek energii słonecznej stoi przed kilkoma wyzwaniami. W przypadku średniej wielkości domów, koszty instalacji wahają się od R$15,000 do R$25,000 (US$2,900-US$4,800), co sprawia, że instalacje solarne są poza zasięgiem wielu osób. Niepokój budzi również niepewność regulacyjna, ponieważ nagłe zmiany polityki - takie jak wprowadzenie opłat za energię wprowadzaną do sieci, często nazywane "podatkiem słonecznym" - mogą zniechęcać do inwestycji.

Inne przeszkody obejmują biurokratyczną biurokrację, ograniczoną infrastrukturę sieciową i nierówny dostęp do systemów solarnych w różnych grupach społeczno-ekonomicznych. Niewystarczające inwestycje w sieci dystrybucyjne i przesyłowe doprowadziły do ograniczeń we wprowadzaniu energii, co dodatkowo komplikuje wzrost. Obawy środowiskowe związane z instalacjami fotowoltaicznymi na dużą skalę oraz historyczne uzależnienie od elektrowni wodnych i termoelektrycznych zwiększają opór przed ekspansją energii słonecznej. Niestabilność polityczna i niespójne przepisy również powodują niepewność, utrudniając przyciągnięcie długoterminowych inwestycji w tym sektorze.

sbb-itb-51876bd

5. Niemcy

Niemcy są doskonałym przykładem na to, jak strategiczna polityka może przezwyciężyć mniej niż idealne warunki naturalne, aby zbudować dobrze prosperujący rynek energii słonecznej. Kraj ten, znany jako europejski lider w dziedzinie energii słonecznej, przyjął energię odnawialną z niezrównanym zaangażowaniem. Pomimo mniejszego nasłonecznienia w porównaniu z bardziej nasłonecznionymi regionami, Niemcy stworzyły jeden z najsilniejszych rynków energii słonecznej na świecie dzięki przyszłościowej polityce i zdecydowanemu dążeniu do czystej energii.

Zainstalowana moc (GW)

Sukces niemieckiej energetyki słonecznej jest świadectwem tego, jak inteligentne planowanie może pokonać naturalne ograniczenia. Do końca 2024 r. moc zainstalowana energii słonecznej w tym kraju osiągnęła 99,3 GW, co oznacza gwałtowny wzrost z 81,8 GW w 2023 roku. Do kwietnia 2025 r. zbliżyła się do 105 GW, dzięki dodatkowym 17,5 GW instalacji w 2024 r.

Energia słoneczna zapewnia obecnie około 14% zapotrzebowania na energię elektryczną w Niemczech, w porównaniu z 12% w 2023 roku i zaledwie 1,9% w 2010 roku. W samym 2024 r. systemy solarne dostarczyły do sieci 74 terawatogodziny energii elektrycznej, co stanowiło 14,9% całkowitej produkcji krajowej. Do kwietnia 2025 r. Niemcy przekroczyły liczbę pięciu milionów instalacji fotowoltaicznych (PV), co stanowi imponujący kamień milowy.

Patrząc w przyszłość, prognozy sugerują, że Niemcy przekroczą 215 GW mocy słonecznej do 2030 r., zgodnie z ambitnymi celami rządowymi. W 2024 r. systemy naziemne dodały 6,6 GW, komercyjne instalacje dachowe przyczyniły się do 3,8 GW, a mniejsze systemy balkonowe stanowiły 0,4 GW, co pokazuje różnorodne sposoby integracji energii słonecznej w całym kraju.

Polityka i wsparcie motywacyjne

Osiągnięcia Niemiec w dziedzinie energii słonecznej są głęboko zakorzenione w solidnych ramach politycznych, które sprawiły, że energia słoneczna stała się dostępna dla niemal każdego. Sercem tych ram jest ustawa o odnawialnych źródłach energii (EEG), która oferuje taryfy gwarantowane - stałe płatności za każdą kilowatogodzinę energii słonecznej dostarczonej do sieci.

Kilka zachęt jeszcze bardziej przyspieszyło przyjęcie energii słonecznej. Mieszkaniowe systemy fotowoltaiczne o mocy do 30 kW (dla domów jednorodzinnych) i do 100 kW (dla budynków wielorodzinnych) korzystają z zerowej stawki VAT na dostawę i instalację paneli. Dodatkowo, program pożyczek i dotacji KfW Solar Loans and Grants zapewnia niskooprocentowane finansowanie systemów fotowoltaicznych, magazynowania baterii i połączeń sieciowych, dzięki czemu inwestycje w energię słoneczną są bardziej atrakcyjne zarówno dla właścicieli domów, jak i firm.

Kluczową rolę odegrały również lokalne programy, takie jak berlińskie inicjatywy dotacyjne. Rządowe przepisy Solarpaket 1 uprościły regulacje i zmniejszyły przeszkody biurokratyczne. Federalny minister Robert Habeck nazwał je "bodźcem" dla energii słonecznej, podkreślając zwiększone dotacje dla systemów o mocy powyżej 40 kW i usprawnione procesy dzielenia się energią słoneczną w kompleksach mieszkalnych.

Środki te pomogły uczynić energię słoneczną najbardziej przystępnym cenowo źródłem energii w Niemczech, a niektóre instalacje kosztują zaledwie 3,7 centa za kilowatogodzinę. Nawet najemcy i mieszkańcy mieszkań mogą korzystać z energii słonecznej dzięki panelom balkonowym typu plug-and-play, które są dostępne już za $215.

Tempo wzrostu rynku

Niemiecki rynek energii słonecznej rozwija się w niezwykłym tempie dzięki połączeniu silnej polityki i lokalnych inicjatyw. Według BSW-Solar, w ciągu zaledwie trzech lat kraj potroił swoje roczne wykorzystanie fotowoltaiki. W 2024 r. naziemne parki fotowoltaiczne napędzały znaczną część tego wzrostu, przy wzroście rok do roku o około 40%.

Tylko w pierwszej połowie 2024 r. Niemcy dodały dziewięć gigawatów nowej mocy fotowoltaicznej. Do kwietnia 2024 r. do sieci podłączono prawie 3,4 mln instalacji fotowoltaicznych, co oznacza wzrost liczby instalacji o 30% i wzrost mocy o 20% w porównaniu z rokiem poprzednim. Małe systemy montowane na balkonach również odnotowały wzrost popularności, dając milionom gospodarstw domowych sposób na udział w rewolucji słonecznej. Na przykład N-Ergie, lokalny operator sieci, podłączył w 2023 r. osiem razy więcej nowych instalacji fotowoltaicznych niż zwykle, co podkreśla szybki wzrost na poziomie lokalnym.

Obecnie odnawialne źródła energii odpowiadają za prawie 60% całkowitej produkcji energii elektrycznej w Niemczech, a energia słoneczna odgrywa coraz bardziej kluczową rolę w transformacji energetycznej kraju.

Wyzwania i bariery

Pomimo imponujących postępów, Niemcy stoją przed wyzwaniami związanymi z szybką ekspansją energii słonecznej. Jednym z głównych problemów jest stabilność sieci. Maik Render, szef dostawcy energii N-Ergie, ostrzegł:

"Jeśli ekspansja będzie kontynuowana bez kontroli, zwiększy to ryzyko niestabilności sieci".

Szybkie wdrażanie systemów fotowoltaicznych wzbudziło obawy o zdolność sieci do zarządzania zmiennymi dostawami. Na niektórych obszarach, zwłaszcza w południowych Niemczech, dostawy energii elektrycznej przewyższają popyt, co zmusza systemy do włączenia funkcji automatycznego wyłączania podczas nadwyżek - co stanowi dodatkową warstwę złożoności i kosztów.

Przeciążenie sieci w regionach o dużym udziale odnawialnych źródeł energii również stanowiło wyzwanie dla rentowności niektórych projektów. Wahania produkcji energii słonecznej mogą tworzyć wąskie gardła na poziomie dystrybucji, co sprawia, że inteligentne rozwiązania sieciowe są niezbędne. Aby temu zaradzić, niemieckie ministerstwo gospodarki wymaga obecnie inteligentnych systemów zarządzania popytem dla nowych i wielkoskalowych instalacji solarnych.

Kolejną przeszkodą jest konkurencja gospodarcza. Niemieccy producenci paneli słonecznych starają się konkurować z tańszym importem, zwłaszcza z Chin. Carsten Körnig, szef BSW-Solar, opisał obecne wysiłki jako "być może ostatnią szansę na renesans niemieckiego przemysłu solarnego".

Biurokratyczne opóźnienia i długotrwałe procesy zatwierdzania pozostają stałymi przeszkodami, pomimo ulepszeń regulacyjnych. Ponadto zdecentralizowany charakter energii słonecznej stwarza zagrożenia dla cyberbezpieczeństwa, ponieważ ingerencja osób trzecich może zagrozić stabilności sieci.

Aby sprostać tym wyzwaniom, Niemcy poczyniły znaczne inwestycje w magazynowanie energii. Do maja 2025 r. w kraju tym działały dwa miliony akumulatorów o łącznej pojemności 20 GWh. Wysiłki te mają kluczowe znaczenie dla rozwiązania kwestii związanych z siecią i zapewnienia, że Niemcy pozostaną liderem na światowym rynku energii słonecznej.

Regionalna tabela porównawcza

Oto migawka kluczowych wskaźników na wiodących rynkach energii słonecznej, oferująca porównanie ich wzrostu, polityki i wyzwań:

RegionZainstalowana pojemnośćTempo wzrostu rynkuGłówne czynniki wpływające na politykęGłówne wyzwania
Chiny~1 080 GWKonsekwentny globalny liderAmbitne cele planu pięcioletniegoIntegracja sieci, efektywność wykorzystania gruntów, zakłócenia w łańcuchu dostaw
Stany Zjednoczone200+ GW (czerwiec 2024 r.)30 GW dodane w 2024 r.Ustawa o redukcji inflacji (2022), federalna ulga podatkowa 30%, stanowe polityki pomiaru nettoWysokie koszty miękkie, wyzwania związane z integracją sieci, niedobory siły roboczej
Indie116,25 GW (czerwiec 2025 r.)Silna trajektoria wzrostuKrajowa misja w zakresie energii słonecznej, polityka aukcyjna, taryfy gwarantowaneDostęp do finansowania, infrastruktura sieciowa, nabywanie gruntów
Brazylia55 GW (marzec 2025 r.)Wzrost o ~30% rok do rokuPrzepisy dotyczące pomiarów netto, mechanizmy aukcyjne, zachęty podatkoweZakłócenia łańcucha dostaw, dostęp do finansowania, złożoność regulacyjna
Niemcy105 GW (kwiecień 2025 r.)Znaczący roczny wzrostUstawa o odnawialnych źródłach energii (EEG) i taryfy gwarantowaneWyzwania związane z integracją sieci

Chiny wyróżniają się z około 1,080 GW zainstalowanej mocy, utrzymując pozycję światowego lidera. Kolejne są Stany Zjednoczone z ponad 200 GW od czerwca 2024 r., dodając 30 GW tylko w tym roku, napędzane silną polityką federalną, taką jak ustawa o redukcji inflacji. Brazylia wykazała imponującą dynamikę, z 30% - stopa wzrostu rok do rokupodczas gdy Niemcy i Indie kontynuują stały wzrost.

Różne podejścia polityczne napędzają rozwój energetyki słonecznej w tych regionach. Na przykład Niemcy opierają się na ustawie o odnawialnych źródłach energii i taryfach gwarantowanych, podczas gdy Stany Zjednoczone korzystają z ulg podatkowych i polityki pomiarów netto. Chiny przyjmują podejście długoterminowe z ambitnymi planami pięcioletnimi, podczas gdy Indie i Brazylia koncentrują się na polityce opartej na aukcjach i zachętach regulacyjnych.

Jednak każdy region stoi przed własnym zestawem wyzwań. Stany Zjednoczone zmagają się z wysokimi kosztami miękkimi i niedoborami siły roboczej, podczas gdy Chiny koncentrują się na integracji swojej ogromnej mocy z istniejącą infrastrukturą. Indie i Brazylia zmagają się z przeszkodami finansowymi i regulacyjnymi, a Niemcy napotykają problemy związane z siecią.

To porównanie podkreśla, jak różne strategie i dynamika rynku kształtują rozwój energii słonecznej na całym świecie, przygotowując grunt pod to, jak sztuczna inteligencja może pomóc w przezwyciężeniu tych wyzwań i przyspieszeniu wzrostu.

Wykorzystanie narzędzi AI do rozwoju rynku energii słonecznej

Narzędzia AI, takie jak EasySolar okazują się być przełomowe w rozwiązywaniu problemów operacyjnych i finansowych, z jakimi borykają się rynki energii słonecznej na całym świecie. Od wysokich kosztów miękkich w Stanach Zjednoczonych po wyzwania związane z integracją sieci w Niemczech, narzędzia te oferują praktyczne rozwiązania usprawniające operacje. Oczekuje się, że rynek Solar AI wzrośnie z $1,098 mld w 2023 r. do $4,689 mld do 2033 r., przy CAGR na poziomie 17,5%, potencjał AI do przekształcenia branży solarnej jest ogromny.

Zautomatyzowane projektowanie i natychmiastowa reakcja klienta

Badania pokazują, że odpowiadanie na zapytania klientów w ciągu jednej minuty może zwiększyć prawdopodobieństwo zamknięcia sprzedaży o 391%, co prowadzi do czterokrotnie większej sprzedaży. Platformy oparte na sztucznej inteligencji, takie jak EasySolar, wykorzystują to, automatyzując proces projektowania i składania ofert. Integrując się bezpośrednio ze stroną internetową firmy, EasySolar natychmiast generuje spersonalizowane projekty systemów fotowoltaicznych i oferty na podstawie adresu klienta. Eliminuje to zwykłe opóźnienia związane z tworzeniem niestandardowych ofert, umożliwiając potencjalnym klientom otrzymywanie szczegółowych propozycji na miejscu.

Platforma wykorzystuje różne dane wejściowe, w tym mapy Google i obrazy z drona, aby zapewnić dokładne układy paneli, nawet w przypadku złożonych dachów lub trudnych warunków terenowych. Ta wydajność nie tylko oszczędza czas - ma również wymierny wpływ finansowy. Zautomatyzowane generowanie ofert zatrzymuje 80% więcej potencjalnych klientów, jednocześnie siedmiokrotnie zwiększając wydajność sprzedaży dzięki zwiększonemu zaangażowaniu klientów.

Usprawnione zarządzanie projektami i integracja z CRM

Sztuczna inteligencja to nie tylko przyspieszenie sprzedaży - upraszcza ona również operacje zaplecza. Zarządzanie projektami solarnymi w różnych regionach może być zniechęcające, biorąc pod uwagę różnice w przepisach, zachętach i standardach instalacji. Zintegrowany system CRM EasySolar łączy wszystko - sprzedaż, zarządzanie klientami i śledzenie projektów - w jedną platformę. To ujednolicone podejście pomaga zespołom z łatwością poruszać się w złożonych warunkach rynkowych.

W przypadku dokumentacji technicznej platforma może natychmiast generować schematy elektryczne w formacie PDF, oszczędzając znaczną ilość czasu, szczególnie na rynkach, na których zgodność i znormalizowana dokumentacja są niezbędne. Ten usprawniony proces sprawia, że firmy z branży solarnej mogą bardziej skupić się na ekspansji, a mniej na administracyjnych problemach.

Analiza finansowa i dostosowanie do rynku

Wyzwania finansowe różnią się w zależności od regionu, niezależnie od tego, czy są to ograniczone opcje finansowania w Brazylii i Indiach, czy skomplikowane struktury zachęt w Stanach Zjednoczonych. Narzędzia analizy finansowej EasySolar pomagają firmom ocenić rentowność projektu poprzez analizę rachunków za energię i wzorców użytkowania. Narzędzia te dostosowują obliczenia do lokalnych stawek za media, programów motywacyjnych i opcji finansowania, dzięki czemu są bardzo wszechstronne. Dzięki obsłudze wielu języków i walut, EasySolar jest skutecznym rozwiązaniem dla firm działających w różnych środowiskach regulacyjnych.

Rzeczywisty wpływ na wzrost rynku

Uczenie maszynowe odgrywa kluczową rolę w poprawie planowania projektów i redukcji kosztów. Ograniczając błędy prognozowania nawet o 25% w porównaniu z tradycyjnymi metodami, sztuczna inteligencja usprawnia alokację zasobów i obniża koszty instalacji. Jak wyjaśnia Pat McCabe, współzałożyciel i prezes GreenLancer:

"Chociaż AI nie wykonuje fizycznych instalacji, zapewnia optymalną alokację zasobów dla każdego projektu".

Skalowanie na rynkach regionalnych

EasySolar oferuje elastyczne plany cenowe dostosowane do różnych potrzeb rynkowych. Plan Basic kosztuje około $27 za użytkownika miesięcznie (minimum dwóch użytkowników), podczas gdy plan Plus wynosi około $38 za użytkownika miesięcznie (minimum dziesięciu użytkowników). Taka struktura cenowa pozwala firmom skalować swoją działalność w miarę rozwoju regionalnego lub zwiększania udziału w rynku. Platforma oferuje również przyjazny dla użytkownika edytor typu "przeciągnij i upuść" do tworzenia profesjonalnych ofert PDF, pomagając firmom w utrzymaniu wysokich standardów przy jednoczesnym dostosowaniu się do lokalnych wymagań rynkowych - niezależnie od tego, czy chodzi o politykę pomiaru netto w Stanach Zjednoczonych, czy struktury taryf gwarantowanych w Niemczech.

Podsumowanie

Regiony przodujące w dziedzinie energii słonecznej - Chiny, Stany Zjednoczone, Indie, Brazylia i Niemcy - mają coś wspólnego: zbudowały swój sukces na solidnych fundamentach. Silne ramy polityczne zapewniły tym krajom stabilność potrzebną do przyciągnięcia inwestycji w energię słoneczną, kładąc podwaliny pod jej powszechne przyjęcie.

Postęp technologiczny i inteligentne strategie rynkowe przyczyniły się do obniżenia kosztów i zwiększenia wydajności systemu. Dzięki tym wysiłkom Chiny i Stany Zjednoczone odpowiadają obecnie za niemal połowę światowej produkcji energii elektrycznej z energii słonecznej - co jest świadectwem siły innowacji i planowania strategicznego.

Chociaż naturalne zalety, takie jak położenie geograficzne i bliskość infrastruktury sieciowej, odgrywają pewną rolę, regiony odnoszące największe sukcesy wzmacniają te korzyści poprzez staranne planowanie i ukierunkowane wdrażanie. Łącząc te mocne strony ze wspierającą polityką i najnowocześniejszą technologią, regiony te wyróżniły się i podkreśliły kontrasty zbadane w niniejszej analizie.

Patrząc w przyszłość, nie można przecenić roli narzędzi opartych na danych w przyspieszeniu adopcji energii słonecznej. Jak ujął to Pat McCabe, współzałożyciel i prezes GreenLancer:

"Sztuczna inteligencja nie wejdzie za ciebie na dach - ale może upewnić się, że wejdziesz na niego tylko raz".

To spostrzeżenie podkreśla, w jaki sposób platformy takie jak EasySolar przekształcają branżę. Ograniczając nieefektywność, obniżając koszty miękkie i umożliwiając firmom z branży solarnej ekspansję na różnych rynkach, narzędzia te kształtują bardziej usprawnioną i skuteczną globalną transformację solarną.

Nie zapominajmy też o wpływie na środowisko. Każda megawatogodzina energii słonecznej zapobiega emisji około 0,5 tony CO2. Historie sukcesu tych regionów podkreślają pilną potrzebę inteligentniejszych, opartych na danych strategii, aby skalować te korzyści na całym świecie.

Najczęściej zadawane pytania

Dlaczego Chiny są światowym liderem w produkcji energii słonecznej?

Chiny ugruntowały swoją pozycję lidera na globalnym rynku energii słonecznej dzięki połączeniu strategicznych inwestycji i wydajnych metod produkcji. Z ponad $130 mld Dzięki ogromnemu zaangażowaniu w energię słoneczną, kraj ten wykorzystał efekt skali i zbudował wysoce wydajne, pionowo zintegrowane łańcuchy dostaw. Strategia ta umożliwiła Chinom kontrolowanie ponad 80% globalnej produkcji polikrzemu, płytek i ogniw słonecznych.

To, co jeszcze bardziej umacnia dominację Chin, to mieszanka czynników, w tym postęp technologicznyW 2023 r. Chiny zainstalowały więcej energii słonecznej niż reszta świata łącznie. Tylko w 2023 r. Chiny zainstalowały więcej energii słonecznej niż reszta świata razem wzięta, umacniając swoją pozycję lidera w sektorze energii odnawialnej.

W jaki sposób zachęty rządowe i polityka napędzają rozwój energii słonecznej w Stanach Zjednoczonych?

Zachęty i polityki rządowe są główna siła to czynniki, które stoją za rosnącą popularnością energii słonecznej w Stanach Zjednoczonych. Weźmy na przykład federalną ulgę podatkową na energię słoneczną - pozwala ona właścicielom domów i firmom ubiegać się o kredyt 30% na koszty instalacji solarnej, znacznie obniżając barierę finansową. Co więcej, ustawa o redukcji inflacji wprowadza dodatkowe ulgi podatkowe, oferując jeszcze większe oszczędności dla kwalifikujących się projektów.

Programy te nie tylko zmniejszają początkowe wydatki, ale także promują długoterminowe inwestycje w energię odnawialną, czyniąc energię słoneczną bardziej atrakcyjnym wyborem. Dzięki tym wysiłkom rząd pomaga przyspieszyć przejście na czystą energię i położyć podwaliny pod bardziej ekologiczną przyszłość.

Z jakimi przeszkodami borykają się kraje takie jak Indie i Brazylia w zakresie zwiększania potencjału energii słonecznej?

Wschodzące rynki energii słonecznej, takie jak Indie i Brazylia, stoją przed szeregiem wyzwań, gdy pracują nad rozszerzeniem swoich inicjatyw w zakresie energii odnawialnej. Jedną z głównych przeszkód jest ich zależność od importowanego sprzętu solarnego, co podkreśla brak solidnych krajowych możliwości produkcyjnych. Co więcej, ograniczenia finansowe często utrudniają zapewnienie finansowania dla dużych projektów solarnych.

Kraje te zmagają się również z przeszkodami regulacyjnymi, starzejącymi się systemami sieciowymi i nieodpowiednią infrastrukturą przesyłową, które komplikują integrację energii słonecznej z istniejącymi sieciami energetycznymi. Stawienie czoła tym wyzwaniom ma kluczowe znaczenie dla uwolnienia pełnego potencjału energii słonecznej w tych regionach.

Powiązane posty